GERİ DÖN

Ders Öğretim Planı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS
TUSP-126 BAĞIMLILIK VE BAĞIMLILIKLA MÜCADELE Seçmeli Ders Grubu 1 2 2,00

Dersin Seviyesi

Önlisans

Dersin Sunulduğu Dil

Türkçe

Dersin Amacı

Bu ders boyunca öğrenciler bağımlılık kavramının tanımını, türlerini, nedenlerini, bağımlılığı olan bireylerle nasıl iletişim kurulabileceğini, bağımlılıkla ilgili literatürdeki kavramsal çerçeveleri, bağımlılığın olumsuz sonuçlarını ve bağımlılıkla başa çıkma yollarını öğretmeyi amaçlamaktadır.

Dersi Veren Öğretim GörevlisiGörevlileri

Öğr. Gör. Halil SUNAR

Öğrenme Çıktıları

1 Bağımlılık kavramını, bağımlılık türlerini ve bağımlılığın fiziksel, psikolojik ve sosyal boyutlarını açıklar.
2 Madde bağımlılığı, alkol ve tütün bağımlılığı, teknoloji ve internet bağımlılığı ile kumar bağımlılığının birey ve toplum üzerindeki etkilerini değerlendirir.
3 Bağımlılığa yol açan risk faktörlerini ve bağımlılıktan korunmaya yardımcı olan bireysel, ailesel ve çevresel koruyucu faktörleri analiz eder.
4 Bağımlılığın önlenmesine yönelik yaklaşımları, erken müdahale yöntemlerini ve tedavi süreçlerini açıklar.
5 Bağımlılıkla mücadelede ailelerin, eğitim kurumlarının, sağlık kuruluşlarının, kamu kurumlarının ve sivil toplum kuruluşlarının rollerini değerlendirir.
6 Bağımlılıkla mücadeleye yönelik farkındalık ve önleme çalışmaları geliştirir; bağımlılık yaşayan bireylere yönelik etik, duyarlı, ayrımcılıktan uzak ve toplumsal sorumluluk temelli yaklaşımlar benimser.

Öğrenim Türü

Birinci Öğretim

Dersin Ön Koşulu Olan Dersler

Bu dersin ön koşulu yoktur.

Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar

Bağımlılık ve Bağımlılıkla Mücadele dersi kapsamında öğrencilerin bağımlılık kavramı, bağımlılık türleri, bağımlılığın bireysel ve toplumsal etkileri ile bağımlılığın önlenmesine yönelik yaklaşımlar hakkında bilgi ve farkındalık kazanmaları amaçlanmaktadır. Ders kapsamında madde bağımlılığı, alkol ve tütün bağımlılığı, teknoloji ve internet bağımlılığı, kumar bağımlılığı gibi farklı bağımlılık türleri ele alınacaktır. Bağımlılığın psikolojik, sosyal ve fiziksel boyutları değerlendirilerek risk faktörleri, koruyucu faktörler, erken müdahale yöntemleri ve tedavi süreçleri üzerinde durulacaktır. Ayrıca bağımlılıkla mücadelede aile, eğitim kurumları, sağlık kuruluşları ve toplumsal destek mekanizmalarının rolü incelenecektir. Ders sürecinde etik ilkelere, mahremiyete, ayrımcılıktan kaçınmaya ve bağımlılık yaşayan bireylere karşı duyarlı bir yaklaşım geliştirilmesine önem verilecektir.

Dersin İçeriği

Ders İle İlgili Genel Bilgiler, Temel kavramlar ve tanımlar; bağımlılık türleri (madde bağımlılığı, teknoloji bağımlılığı vb.); bağımlılığın nedenleri; kişiyi madde bağımlılığı sürecine hazırlayan aile, akran grubu ve toplumsal bağlamda risk etmenleri; bağımlı çocuk, ergen ve yetişkinlerde iletişim becerileri; bağımlılıkta sosyal hizmetin rolü; bağımlılık ile ilgili modeller; bağımlılığı önleme çabası; bağımlılığın sonuçları; bağımlılık ile mücadelede ulusal politika ve strateji yöntemleri; yeniden uyum süreci.

Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği

Hafta Teorik Uygulama Laboratuvar
1 Bağımlılık nedir? tanımlar
2 Bağımlılık Türleri
3 Madde Bağımlılığı
4 Davranışsal Bağımlılıklar
5 Bağımlılığın Nedenleri
6 Biyolojik Etkenler
7 Psikolojik Etkenler
8 Ara Sınav
9 Sosyal ve Çevresel Etkenler
10 Bağımlılığın Sonuçları
11 Bağımlılıkla Mücadele Yolları
12 Koruyucu Önlemler
13 Tedavi Yöntemleri
14 Bağımlılıkla Mücadelede Destek Mekanizmaları
15 Bağımlılıkla Mücadelede Örnek Olaylar
16 Final Sınavı

Ders Kitabı Malzemesi Önerilen Kaynaklar

Kısaç, İ., Aydın, D. & Erzen, E. (2024). Bağımlılık ve Bağımlılıklarla Mücadele - Bağımlılık Türleri Nedenleri ve Çözüm Önerileri, Kronik Kitap Yayınevi, İstanbul. Batmaz, M., & Yazıcı, H. G. (2023). BAĞIMLILIK Madde ve Davranış Bağımlılıklarıyla Başetme. Akademisyen Kitabevi. Ankara. Şahin, C., Özkan, A. & Bulut, Y.E. (2024). Her Yönüyle Bağımlılık, Pegem Akademi Yayıncılık, Ankara.

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları

Dersin yürütülmesinde teorik anlatım, soru-cevap, grup tartışmaları, örnek olay incelemeleri, bireysel ve grup çalışmaları, araştırma ödevleri, sunumlar ve farkındalık geliştirmeye yönelik etkinliklerden yararlanılması planlanmaktadır. Ders kapsamında bağımlılık türlerine ilişkin güncel araştırmalar ve vaka örnekleri incelenecek; bağımlılık risk faktörleri, önleyici yaklaşımlar, baş etme yöntemleri ve destek mekanizmaları değerlendirilecektir. Öğrencilerin bağımlılıkla mücadele konusunda farkındalık kampanyaları, bilgilendirme materyalleri ve önleyici eğitim çalışmaları hazırlamaları teşvik edilecektir. Bu etkinliklerle öğrencilerin eleştirel düşünme, problem çözme, etkili iletişim, empati ve toplumsal sorumluluk becerilerinin geliştirilmesi hedeflenmektedir. Ders boyunca bağımlılık yaşayan bireyleri damgalayıcı ifadelerden kaçınılmasına ve bilimsel, etik ve insan haklarına dayalı bir yaklaşım benimsenmesine özen gösterilecektir.

Değerlendirme

Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri Adet Değer
Ara Sınav 1 100
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri Adet Değer
Final Sınavı 1 100
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 60

Staj Durumu

Bu ders kapsamında zorunlu veya isteğe bağlı staj uygulaması bulunmamaktadır. Bununla birlikte öğrencilerin bağımlılıkla mücadele alanında faaliyet gösteren kamu kurumları, sağlık kuruluşları ve sivil toplum kuruluşlarının çalışmalarını incelemeleri teşvik edilmektedir. Öğrencilerin bağımlılığın önlenmesi, farkındalık oluşturulması ve toplumsal destek mekanizmalarına ilişkin uygulamaları araştırmaları; teorik bilgilerini güncel örnek olaylar ve saha çalışmalarıyla desteklemeleri önerilmektedir.

İş Yükü Hesaplaması

Etkinlikler Sayısı Süresi (saat) Toplam İş Yükü (saat)
Ara Sınav 1 1 1
Final Sınavı 1 1 1
Derse Katılım 14 2 28
Bireysel Çalışma 14 1 14
Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma 1 8 8
Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma 1 8 8
Toplam İş Yükü (saat) 60

Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi

PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7 PÇ 8 PÇ 9 PÇ 10 PÇ 11 PÇ 12
ÖÇ 1 2 1 2 1 2 3 1
ÖÇ 2 2 1 2 3 2 3 4 2
ÖÇ 3 2 3 4 2 3 4 3
ÖÇ 4 2 4 3 3 2 4 3
ÖÇ 5 2 3 4 1 3 4 5 3
ÖÇ 6 2 1 1 3 5 4 4 5 3
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek