GERİ DÖN
Ders Öğretim Planı
| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| İKST-102 | BİLGİSAYAR DESTEKLİ ÇİZİM | Ders | 1 | 2 | 4,00 |
Dersin Seviyesi
Önlisans
Dersin Sunulduğu Dil
Türkçe
Dersin Amacı
Bu dersin amacı, İklimlendirme ve Soğutma Teknolojisi Programı öğrencilerinin bilgisayar destekli çizim (CAD) yazılımlarından Autocad'i kullanarak iklimlendirme ve soğutma sistemlerine ait teknik çizimleri yapma ve yorumlama becerilerini kazandırmaktır.
Dersi Veren Öğretim GörevlisiGörevlileri
Öğr.Gör. Yasemin KALAFAT
Öğrenme Çıktıları
| 1 | Autocad program arayüzünü tanır. |
| 2 | Temel 2D çizim komutlarını kullanır. |
| 3 | Çizim objelerini düzenleme komutlarını uygular. |
| 4 | Katmanları ve blokları projelerinde yönetir. |
| 5 | İklimlendirme ve soğutma projeleri için ölçülendirme yapar. |
| 6 | Autocad çizimlerinden ölçekli çıktıları hazırlar. |
Öğrenim Türü
Birinci Öğretim
Dersin Ön Koşulu Olan Dersler
Yok
Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar
Yok
Dersin İçeriği
Ders kapsamında Autocad programının temel arayüzü, temel çizim ve düzenleme komutları, katman yönetimi, blok oluşturma, ölçülendirme, metin ve not ekleme, pafta düzenleme ve çıktı alma konuları işlenecektir. İçerik, özellikle iklimlendirme ve soğutma sektörüne yönelik çizim standartları ve uygulamaları ile zenginleştirilecektir.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
| Hafta | Teorik | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Bilgisayar Destekli Çizim (CAD) nedir, önemi ve kullanım alanları. Autocad programının genel yapısı ve arayüz elemanları (menüler, şerit, komut satırı, durum çubuğu, araç paletleri). Çalışma ortamının kişiselleştirilmesi. | Uygulama: Autocad programını başlatma, arayüz elemanlarını keşfetme ve çalışma alanını temel ayarlarla düzenleme. Basit bir çalışma alanı şablonu kaydetme. | |
| 2 | Nokta belirleme yöntemleri (mutlak, bağıl, kutupsal koordinatlar). Çizgi (Line), daire (Circle) ve yay (Arc) komutlarının kullanımı. Temel çizim parametreleri. | Uygulama: Belirli koordinatlarla basit geometrik şekiller (kare, üçgen) çizme. Basit bir boru kesiti veya fan sembolünün dış hatlarını Line ve Circle komutlarıyla çizme. | |
| 3 | Koordinat sistemleri (UCS, WCS). Dinamik giriş (Dynamic Input). Obje Yakalama (Object Snap - OSNAP) modları (uç nokta, orta nokta, merkez, kesişim vb.). Ortho ve Polar izleme modları. | Uygulama: Obje yakalama modlarını kullanarak hassas ölçülere sahip bir flanş bağlantısı veya bir valf profili çizme. Boru hatlarının kesişimlerini doğru bir şekilde oluşturma. | |
| 4 | Çizim objelerini seçme yöntemleri. Silme (Erase), taşıma (Move), kopyalama (Copy) ve döndürme (Rotate) komutlarının kullanımı. Dizi (Array) komutuna giriş. | Uygulama: Bir ısı eşanjörünün çizilmiş basit elemanlarını taşıyarak, kopyalayarak ve döndürerek düzenleme. Birden fazla benzer ekipmanı bir tesisat şemasına yerleştirme. | |
| 5 | Budama (Trim), uzatma (Extend), yuvarlama (Fillet), pah kırma (Chamfer) ve öteleme (Offset) komutlarının detaylı incelenmesi. Ayna (Mirror) komutu. | Uygulama: Kanal veya boru hatlarının kesişimlerini Trim ve Extend ile düzenleme. Köşeleri Fillet veya Chamfer ile yumuşatma. Boru hatlarına Offset ile izolasyon katmanı ekleme. | |
| 6 | Katman (Layer) kavramı ve önemi. Katman oluşturma, silme, dondurma, kilitleme ve renk atama. Obje özellikleri (renk, çizgi tipi, çizgi kalınlığı) ve katman yönetimi. Uygulama: Bir iklimlendirme projesi için farklı katmanlar oluşturma (ör: 'Ducts', 'Pipes', 'Equipment', 'Insulation', 'Dimensions'). Farklı HVAC elemanlarını uygun katmanlara taşıma ve katman özelliklerini ayarlama. | ||
| 7 | Blok kavramı ve çizim verimliliğindeki rolü. Blok oluşturma (BLOCK), blok yerleştirme (INSERT) ve blok tanımlarını düzenleme. Dış bloklar (WBLOCK). Gruplama (GROUP) komutu. Uygulama: Sık kullanılan HVAC elemanları (vana, pompa, difüzör, fan, menfez) için bloklar oluşturma. Oluşturulan blokları bir tesisat şemasına yerleştirme ve yönetme. | ||
| 8 | Arasınav | ||
| 9 | Ölçülendirme stilleri oluşturma ve yönetme. Doğrusal (Linear), hizalı (Aligned), açısal (Angular), yarıçap (Radius) ve çap (Diameter) ölçülendirme komutları. Temel ölçülendirme standartları. Uygulama: Bir boru hattı veya kanal güzergahının uzunluklarını ve açılarını doğru bir şekilde ölçülendirme. Bir ekipmanın montaj ölçülerini ekleme. | ||
| 10 | Tek satır metin (Single Line Text) ve çok satır metin (Multiline Text - MTEXT) komutları. Metin stilleri oluşturma ve düzenleme. Açıklama notları ve lejant ekleme. Uygulama: Bir tesisat şemasındaki ekipmanlara etiketler ve açıklamalar ekleme. Teknik çizime genel notlar ve malzeme listesi taslağı ekleme. | ||
| 11 | Tarama (Hatch) komutunun kullanımı ve tarama desenleri. Gradyan (Gradient) dolgu uygulamaları. Alanları tarama ve malzeme gösterimi. Uygulama: Bir duvar kesitinde veya yalıtım katmanında tarama desenleri kullanma. Bir soğutucu akışkan deposunun farklı fazlarını gradyan ile temsil etme. | ||
| 12 | Model Alanı (Model Space) ve Kağıt Alanı (Paper Space) arasındaki farklar. Pafta oluşturma ve yönetme. Görünüş pencereleri (Viewports) ve ölçeklendirme. Uygulama: Bir tesisat projesi için A3 veya A2 boyutunda bir pafta (layout) oluşturma. Başlık bloğu (Title Block) yerleştirme ve model alanından ölçekli görünüş pencereleri ekleme. | ||
| 13 | Çizimleri yazdırma (Plot) ayarları. Yazıcı/plotter seçimi, kağıt boyutu, ölçek, çizim alanı ve çizim stilleri (CTB/STB). Çizimi PDF olarak kaydetme. Uygulama: Hazırlanan paftayı belirli bir ölçekte yazıcıdan çıktı almak veya PDF olarak dışa aktarmak. İklimlendirme ve soğutma projeleri için standart çıktı formatlarını ayarlama. Settings for printing plots (Plot). Printer/plotter selection, paper size, scale, drawing area and drawing styles (CTB/STB). Saving the drawing as PDF. <br/>Application: Printing the prepared sheet at a certain scale or exporting it as PDF. Set standard output formats for air conditioning and refrigeration projects. | ||
| 14 | Öğrenilen tüm komut ve teknikleri bir araya getiren kapsamlı bir uygulama projesi. Basit bir tek mahal iklimlendirme sistemi veya küçük bir soğutma devresi şemasının çizimi. Uygulama: Öğrencilerin belirlenen bir senaryoya göre (örneğin, küçük bir ofis odasının havalandırma sistemi) Autocad kullanarak tüm proje çizimini baştan sona oluşturmaları. (Duct, pipe, equipment placement, dimensions, annotations, title block). | ||
| 15 | Öğrencilerin 14. haftada tamamladıkları projelerin sunumu ve birbirlerinin çalışmalarını değerlendirmesi. Geri bildirim ve eksiklerin giderilmesi. Uygulama: Öğrencilerin kendi Autocad projelerini sınıfa sunmaları, kullanılan komutları ve alınan tasarım kararlarını açıklamaları. Akran değerlendirmesi ve eğitmen geri bildirimi. Students present the projects they completed in the 14th week and evaluate each other's work. Feedback and elimination of deficiencies. <br/>Application: Students present their Autocad projects to the class, explaining the commands used and the design decisions made. Peer review and instructor feedback. | ||
| 16 | Yarıyılsonu Sınavı |
Ders Kitabı Malzemesi Önerilen Kaynaklar
Autocad 202X Kullanıcı Kılavuzu (Autodesk resmi dokümantasyonu)
Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Değerlendirme
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
Staj Durumu
Yok
İş Yükü Hesaplaması
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Bütünleme Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Derse Katılım | 14 | 4 | 56 |
| Uygulama/Pratik | 10 | 2 | 20 |
| Gözlem | 10 | 2 | 20 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 3 | 3 | 9 |
| Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma | 4 | 3 | 12 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 120 | ||
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | PÇ 13 | PÇ 14 | PÇ 15 | PÇ 16 | PÇ 17 | PÇ 18 | |
| ÖÇ 1 | ||||||||||||||||||
| ÖÇ 2 | ||||||||||||||||||
| ÖÇ 3 | ||||||||||||||||||
| ÖÇ 4 | ||||||||||||||||||
| ÖÇ 5 | ||||||||||||||||||
| ÖÇ 6 |
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek