| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| OKÖAESEÇ-24 | ÇOCUK HAKLARI VE AİLE EĞİTİMİ | Seçmeli Ders Grubu | 2 | 3 | 4,00 |
Lisans
Türkçe
Bu dersin amacı, öğrencilerin çocuk haklarının temel ilkelerini ve çocuk haklarına ilişkin ulusal ve uluslararası düzenlemeleri kavramalarını; çocukların haklarını aile, eğitim ve toplum bağlamında değerlendirebilmelerini sağlamaktır. Ders kapsamında öğrencilerin, çocuk haklarının korunması ve gerçekleştirilmesinde ailenin rolünü hak temelli bir yaklaşımla ele almaları, ailelerin çocuk hakları konusunda bilinçlendirilmesine yönelik bilgi ve beceri kazanmaları amaçlanmaktadır. Ayrıca çocuk haklarının aile içi ilişkilerde, çocuk yetiştirme süreçlerinde ve karar alma mekanizmalarında nasıl desteklenebileceği üzerinde durulmaktadır.
Doç. Dr. Gonca ULUDAĞ
| 1 | Çocuk haklarının temel kavramlarını, ilkelerini ve ulusal/uluslararası dayanaklarını açıklar. |
| 2 | Çocuğun yaşama, gelişme, korunma ve katılım haklarını farklı aile ve çocukluk durumları üzerinden analiz eder. |
| 3 | Aile içindeki ebeveyn tutumlarını, iletişim biçimlerini ve çocuk yetiştirme uygulamalarını çocuk hakları ve çocuğun yüksek yararı açısından değerlendirir. |
| 4 | Çocukların ihmal, istismar, şiddet, ayrımcılık ve hak ihlallerinden korunmasına yönelik hak temelli aile destek ve bilinçlendirme önerileri geliştirir. |
| 5 | Ailelerin çocuk hakları konusunda farkındalıklarını artırmaya yönelik çocuk hakları temelli bir aile eğitimi etkinliği tasarlar. |
Birinci Öğretim
Yok
Yok
Çocuk hakları kavramı ve tarihsel gelişimi; çocuk haklarının temel ilkeleri; Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme ve çocuk haklarına ilişkin ulusal düzenlemeler; çocuğun yaşama, gelişme, korunma ve katılım hakları; çocuğun yüksek yararı ilkesi; ayrımcılık yasağı ve eşitlik; çocukların aile içindeki hakları; aile içinde çocuğun görüşünün alınması ve katılımının desteklenmesi; ebeveyn tutumları ve çocuk hakları; çocuk hakları açısından disiplin ve sınır koyma; çocuğun mahremiyeti ve özel yaşamının korunması; çocuğun ihmal, istismar ve şiddetten korunmasında ailenin rolü; çocukların eğitim, sağlık ve sosyal hizmetlere erişim hakları; özel gereksinimli, dezavantajlı ve risk altındaki çocukların hakları; ailelerin çocuk hakları konusunda bilinçlendirilmesi; hak temelli aile yaklaşımı; çocuk hakları konusunda ailelerle iletişim ve iş birliği; ailelere yönelik çocuk hakları eğitimlerinin planlanması ve değerlendirilmesi.
| Hafta | Teorik | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Giriş, ders içeriği dersin tanıtımı; dersin amacı, içeriği, işlenişine ilişkin esaslar, ders değerlendirme kriterlerini içeren ders izlencesinin öğrencilere tanıtılması ve paylaşılması. Öğrencilerin derse ilişkin beklentilerinin belirlenmesi | ||
| 2 | Çocukluk Kavramı ve Çocuk Haklarının Tarihsel Gelişimi Çocuk Haklarının Temel İlkeleri ve Çocuk Haklarına Dair Sözleşme | ||
| 3 | Çocuğun Yaşama ve Gelişme Hakkı: Ailenin Sorumlulukları Çocuğun Korunma Hakkı: İhmal, İstismar ve Şiddetten Korunma | ||
| 4 | Çocuğun Katılım Hakkı ve Aile İçinde Karar Alma Süreçlerine Katılım Çocuğun Yüksek Yararı, Ayrımcılık Yasağı ve Aile Uygulamaları | ||
| 5 | Çocuk Hakları Açısından Ebeveyn Tutumları ve Çocuk Yetiştirme Yaklaşımları | ||
| 6 | Çocuk Hakları ve Aile İçi İletişim: Görüş Alma, Dinleme ve Saygı Çocuğun Mahremiyeti, Özel Yaşamı ve Dijital Ortamda Hakları | ||
| 7 | Çocukların Eğitim, Sağlık ve Sosyal Hizmetlere Erişim Hakları: Ailenin Rolü | ||
| 8 | Ara sınav | ||
| 9 | Özel Gereksinimli ve Dezavantajlı Çocukların Hakları: Hak Temelli Aile Yaklaşımı Ailelerin Çocuk Hakları Konusunda Bilinçlendirilmesi ve Farkındalık Çalışmaları | ||
| 10 | Münazara | ||
| 11 | Münazara | ||
| 12 | Çocuk Haklarının Çocuğa ve Aileye Öğretimine İlişkin Materyal Tasarımı | ||
| 13 | Çocuk Hakları Temelli Aile Eğitimi Etkinliklerinin Planlanması ve Uygulanması | ||
| 14 | Çocuk Hakları Temelli Aile Eğitimi Etkinliklerinin Planlanması ve Uygulanması | ||
| 15 | “Ailemle Çocuk Haklarını Keşfediyorum” Anaokulu Uygulama Etkinliği Genel Değerlendirme | ||
| 16 | Yarıyıl Sınavı |
● Sönmez, S. (2025). Çocuk Hakları ve Aile Eğitimi. Ege Üniversitesi Yayınları. ● Akyüz, E. (2013). Çocuk hukuku: Çocukların hakları ve korunması. Pegem Akademi. ● Akyüz, E. (2018). Çocuk hukuku: Çocukların hakları ve korunması. Pegem Akademi. ● Karaman-Kepenekçi, Y. (2008). Eğitimciler için insan hakları ve vatandaşlık. Ekin Basım Yayın. ● Sanay, E. (Ed.). (2019). Çocuk hakları ve eğitimi. Anı Yayıncılık. ● Birleşmiş Milletler. (1989). Çocuk Haklarına Dair Sözleşme. Birleşmiş Milletler. ● UNICEF. (2007). Implementation handbook for the Convention on the Rights of the Child. UNICEF. ● United Nations Committee on the Rights of the Child. (2009). General comment No. 12: The right of the child to be heard. United Nations. ● Hart, R. A. (1992). Children's participation: From tokenism to citizenship. UNICEF International Child Development Centre. ● Lansdown, G. (2005). The evolving capacities of the child. UNICEF Innocenti Research Centre. ● Freeman, M. (2007). A commentary on the United Nations Convention on the Rights of the Child, Article 3: The best interests of the child. Martinus Nijhoff.
Anlatım, soru-cevap, tartışma, beyin fırtınası, örnek olay incelemesi, rol oynama, problem çözme, iş birlikli öğrenme/grup çalışması.
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Rapor | 8 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
Yok
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Derse Katılım | 14 | 2 | 28 |
| Uygulama/Pratik | 1 | 4 | 4 |
| Takım/Grup Çalışması | 5 | 1 | 5 |
| Rapor Sunma | 8 | 1 | 8 |
| Makale Kritik Etme | 3 | 2 | 6 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 7 | 3 | 21 |
| Rapor | 8 | 3 | 24 |
| Ev Ödevi | 8 | 3 | 24 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 121 | ||
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | PÇ 13 | PÇ 14 | PÇ 15 | |
| ÖÇ 1 | 3 | 3 | 2 | 1 | 1 | 2 | 1 | 2 | 4 | 1 | 3 | 2 | 4 | 1 | 1 |
| ÖÇ 2 | 3 | 4 | 3 | 2 | 3 | 2 | 1 | 2 | 5 | 4 | 5 | 2 | 5 | 2 | 2 |
| ÖÇ 3 | 3 | 4 | 3 | 2 | 3 | 2 | 1 | 2 | 5 | 4 | 5 | 2 | 5 | 2 | 2 |
| ÖÇ 4 | 3 | 4 | 4 | 2 | 3 | 3 | 2 | 2 | 5 | 5 | 5 | 3 | 5 | 3 | 4 |
| ÖÇ 5 | 3 | 4 | 2 | 3 | 2 | 3 | 3 | 2 | 5 | 4 | 5 | 3 | 5 | 4 | 3 |