GERİ DÖN

Ders Öğretim Planı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS
STVS543 SİNEMADA SÖYLEM Seçmeli Ders Grubu 1 1 6,00

Dersin Seviyesi

Yüksek Lisans

Dersin Sunulduğu Dil

Dersin Amacı

Filmler hem teknik hem dramatik unsurlarının kullanımıyla bir söylem oluşturur. Bu doğrultuda, derste farklı dönemlerden ve ülkelerden filmler odağa alınacak ve ürettikleri söylemler bakımından analiz edilecektir. Filmlerde kullanılan anlatı teknikleri eleştirel bir perspektifte incelenerek, öğrencilerin film okumalarında analitik bir yetkinlik kazanmaları sağlanacaktır.

Dersi Veren Öğretim GörevlisiGörevlileri

Dr. Öğr. Üye. Zafer AKAR

Öğrenme Çıktıları

1 Söylem kuramını ve söylem kuramına yönelik farklı yaklaşımları bilir.
2 Söylem kuramının ortaya çıkışındaki tarihsel bağlamı tartışır.
3 Filmlere yönelik eleştirel bir kavrayış geliştirir.
4 Filmlerin anlatı yapılarını analiz edebilme yetisine sahip olur.

Öğrenim Türü

Birinci Öğretim

Dersin Ön Koşulu Olan Dersler

Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar

Yok

Dersin İçeriği

Bir sinema filminin söylem teorisi bağlamında anlamlandırılması ve analizinin yapılması. Ders; kitap, makale, slayt, video içerikler üzerinden işlenecektir. Ders, ödev ve verilen ödeve yönelik sunum/rapor hazırlanması şeklinde değerlendirilecektir.

Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği

Hafta Teorik Uygulama Laboratuvar
1 Dersin ve kaynakçaların tanıtımı.
2 Söylem kavramının tanımına yönelik tartışmalar
3 Michel Foucault’da söylem ve iktidar
4 Temsil kavramı üzerine tartışmalar.
5 Söylem analizi üzerine tartışmalar ve uygulamalar
6 Eleştirel söylem analizi üzerine tartışmalar ve uygulamalar
7 Sinemada söylem üretimi
8 Ara Sınav
9 Hollywood filmlerinde söylem: Kültürel ve politik anlam üretimi
10 Türk Sineması’nda söylem: Kültürel ve politik anlam üretimi
11 Bir söylem biçimi olarak oryantalizm
12 Dünya sinemasında oryantalist temsiller
13 Oryantalist söylem bağlamında Gece Yarısı Ekspresi ve Takip: İstanbul filmleri üzerine tartışmalar
14 Türk Sineması’nda oryantalist temsiller
15 Oryantalist söylem bağlamında Mustang ve Hamam filmleri üzerine tartışmalar

Ders Kitabı Malzemesi Önerilen Kaynaklar

Hall, S. (2017). Temsil: Kültürel temsiller ve anlamlandırma uygulamaları. İstanbul: Pinhan Yayıncılık. Kırel, S. (2010). Kültürel Çalışmalar ve Sinema. İstanbul: Kırmızı Kedi Yayınevi. Shaheen, J. G. (2009). Reel bad Arabs: How hollywood vilifies a people. Northampton: Interlink Publishing. Foucault, M. (2022). Bilginin Arkeolojisi. İstanbul: Ayrıntı Yayınları Foucault, M. (2019). Hapishanenin Doğuşu. İstanbul: İmge Kitabevi Sözen, E. (2017). Söylem. İstanbul: Profil Kitap. Yıldırım, B. (2015). İletişim Araştırmalarında Yöntemler. Konya: Literatürk Foucault, M. (2007). Cinselliğin Tarihi. İstanbul: Ayrıntı Yayınları. Hentch, T. (1996). Hayali Doğu. İstanbul: Metis Yayınları. Kabbani, R. (1993). Avrupa’nın Doğu imajı. İstanbul: Bağlam Yayınları. Bulut, Y. (2002). Oryantalizmin eleştirel kısa tarihi. İstanbul: Yöneliş Yayınları. Said, E. W. (2017). Şarkiyatçılık: Batı’nın şark anlayışları. İstanbul: Metis Yayınları. Ryan, M. ve Kellner, D. (2010). Politik kamera: Çağdaş HoIlywood sinemasının ideolojisi ve politikası. İstanbul: Ayrıntı Yayınları. Scognamillo, G. (2006). Batı Sinemasında Türkiye ve Türkler. Kellner, D. (2013). Sinema savaşları. İstanbul: Metis Yayınları. Güngör, F. S. (2011). Oryantalizm ve Amerika Birleşik Devletleri’nin Orta Doğu’ya bakışının sinemaya yansımaları [Yayımlanmış doktora tezi]. Hacettepe Üniversitesi. Akar, Z. (2025). Batı Vizöründen Doğu’ya Bakanlar: Arabesk Filmlerde Oryantalizm. Ankara: Dorlion Yayınları. Van Dijk, T. (2003). Critical discourse analysis. D.Schiffrin., D. Tannen, & E., H. Hamilton (Ed.), In The Handbook of Discourse Analysis. (352-372). Oxford: Blakwell Publishing. Zor, L. (2017). Van Dijk’ın eleştirel söylem analizinin sinema filmlerine uygulanması ve Kazakistan Sineması’ndan örnek bir film çözümlemesi: Stalin’e Hediye. Akademik Bakış Dergisi, (61), 877-889. Kuyucak Esen, Ş. (2019). 80’ler Türkiye’sinde sinema. İstanbul: Su Yayınevi. Gürbüz, G., Akar, Z., & Bilecen, N. S. (2021). Medyada Milliyetçilik Bağlamında Militarist Söylem ve Erkeklik Temsili: Söz Dizisinin İncelenmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(4), 1105-1126. Demir Güneş, C. (2013). Michel Foucault’da Söylem ve İktidar. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi(21), 55-69. Köse, H., İpek, Ö. (2016). Gözdeki Kıymık. İstanbul: Metis Yayınları

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları

Ders; kitap, makale, slayt, video içerikler üzerinden işlenecektir. Ders, ödev ve verilen ödeve yönelik sunum/rapor hazırlanması şeklinde değerlendirilecektir.

Değerlendirme

Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri Adet Değer
Proje Sunma 1 100
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri Adet Değer
Makale Yazma 1 100
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 60

Staj Durumu

İş Yükü Hesaplaması

Etkinlikler Sayısı Süresi (saat) Toplam İş Yükü (saat)
Derse Katılım 14 3 42
Tartışma 14 3 42
Proje Sunma 10 1 10
Makale Yazma 1 1 1
Bireysel Çalışma 14 3 42
Okuma 14 3 42
Toplam İş Yükü (saat) 179

Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi

ÖÇ 1
ÖÇ 2
ÖÇ 3
ÖÇ 4
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek